بسمه تعالی

چرخش نوبت آب قنات باتوجه به نوع و جنس خاک  سنجیده می شود زراعتی که کاشته می شود تا چند روز از نظر تشنگی می تواند دوام بیاورد و تشنه نشود تا آبیاری بعدی لذا این امر برای قنات راه چمن  سیزده شبانه روز تعیین شده است بدین معنی که یک مالک اگر زراعت خود را امروز با سهمیه آب خودش به هر مقدار که هست آبیاری نموده نوبت بعدیش 13 شبانه روز دیگر است و می تواند زراعت خود را آبیاری کند

مالکیت

1- عمده مالک

2- خرده  مالک

عمده مالک به کسانی گفته می شود که در یک قنات یک شبانه روز یا بیشتر از آب آنرا در یک گردش مالک باشند

خرده مالک به کسانی گفته می شود که از یک گردش قنات کمتر از یک شبانه روز مالک باشند

مقدار مالکیت آب در یک قنات به واحدهای زیر تقسیم می شود

1- یک شو روز برابر با  (24 ساعت ) 2-  یک پای برابر با ( 12 ساعت ) 3- یاروم یا نیم پای برابر با ( 6 ساعت  ) 4- مالکیتهای سا عتی شامل 5 و 4 و 3 و 2 و 1 و  واحتمالا  نیم هم شاید باشد

یک واحد مالکیت وجود دارد به نام

تیشته که عبارت است از 18 دقیقه یک تیشته همان یک فنجان است (در زمانی که ساعت  نبود فنجانی که زیرش سوراخی تعبیه شده بود را داخل تشت آبی می گذاشتند  تا زمانی که فنجان از آب پر می شد و غرق می شد 18 دقیقه طول می کشید که به آن یک فنجان گفته می شد )

تقسیمات تیشته ای

در مورد 3 ساعت و کمتر به کار برده می شده که 10 تیشته همان 3 ساعت است و الی به پایین

 

و اما توضیحی در مورد کلمه ( تیشته )

تیشته در اول همان کلمه ( دیشته ) بوده که در زبان ترکی روستای راه چمن  به معنی   

افتادن است که به مرور زمان تبدیل به تیشته شده است

یعنی زمانی که فنجان سوراخ دار از آب پر می شده  به علت زیاد بودن وزن حجمی 

جنس فنجان در آب درون تشت  غرق می شده . و کسانی که آنجا بوده اند می گفتند

دیشته که:

(18 دقیقه ) بوده و لذا چون آن زمان ساعت نبوده : ساعت. دقیقه و ثانیه هم معنی نداشته و واحد زمان برای آنان همان :

 

( یک تیشته بوده )

 

و از اینکه در بالا گفتم ترکی روستای راه چمن مقصودم این است که :

 

مردم با صفای راه چمن با گویش شیرینی که مقدار تقریبا کمی شبیه زبان ترکی است تکلم می کنند : این گویش آمیخته ای از زبان فارسی شیرین و ترکی است

متاسفانه

نسل جدید که به شهرهای بزرگ مهاجرت کرده اند و حتی بعضی از ساکنین  روستا از این زبان شیرین مادری استقبال نمی کنند و از تکلم با این گویش زیبای مادری   ابا و دوری می کنند جای بسی تعجب است چرا................... نمی دانم

خصوصا فرزندان دلبند خود را از این نعمت محروم می کنند و

یک حقیقت وجودی خود و اجداد خود را کتمان می کنند در صورتی که ثابت شده دو زبانه بودن مزایای زیادی دارد

انشاءالله در آینده و در بحث مردم روستا توضیحات مبسوطی خواهم نوشت